Profiteer snel van isolatiesubsidies voordat het te laat is

AMSTERDAM, 8 augustus 2009 - Het kabinet wil dat 2,4 miljoen woningen en gebouwen in het jaar 2020 dertig procent minder energie gebruiken. Die doelstelling heeft men zichzelf anderhalf jaar geleden gesteld.

Link naar de publicatie op de website van de Telegraaf.

Om 2,4 miljoen eengezinswoningen, appartementengebouwen, kantoren, scholen, ziekenhuizen en fabrieken zuiniger te maken, is een mega-operatie nodig. De eigenaren van die gebouwen moeten investeren in isolatie van dak, gevels en vloeren. En ze moeten bijvoorbeeld zuiniger wasmachines, tv’s en lampen gebruiken. Investeren kost eerst geld, maar dat kunnen ze terugverdienen doordat ze een lagere energierekening krijgen.

Het kabinet heeft besloten zijn doelstelling te bereiken door stimuleren, niet door dwang. Voor verschillende doelgroepen is een groot aantal subsidieregelingen en belastingvoordelen beschikbaar. Als het om woningen gaat, zijn er regelingen voor zowel verhuurders als particuliere eigenaren van koopwoningen. Als we de regelingen overzien, dan kan VvE Belang zich niet aan de indruk onttrekken dat het kabinet de woningcorporaties meer bevoordeelt dan de particuliere woningeigenaren. En de regelingen voor bezitters van eengezinswoningen zijn veel gemakkelijker dan voor verenigingen van eigenaren.

Het lijkt wel of het kabinet geen oog heeft voor eigenaren van appartementen. Bij de introductie van de stimuleringsmaatregelen heeft het ministerie geen enkel onderscheid gemaakt tussen natuurlijke personen (eigenaren van eengezinswoningen) en rechtsperonen (Verenigingen van Eigenaren). De aanvraagformulieren en procedures zijn daar althans niet op afgestemd. Natuurlijke personen kunnen subsidie aanvragen, rechtspersonen niet. Bij het ministerie bedenkt kennelijk niemand dat de collectieve verwarmingsketel net zoveel eigenaren heeft als er appartementen in het gebouw zijn. Bedenkt men ook niet dat een afzonderlijke eigenaar geen HR++-glas kan nemen, maar dat de vereniging van eigenaren dat voor het hele gebouw moet aanschaffen. Allemaal op grond van wetgeving die datzelfde ministerie van VROM ooit heeft gemaakt. Wat een hopeloze hoeveelheid rompslomp veroorzaakt het ministerie voor de VvE’en.

Neem bijvoorbeeld de subsidie op het zogenoemde maatwerkadvies. Zo’n advies kost voor een eengezinswoning tussen 150 en driehonderd euro. Het kabinet stimuleert dat met een subsidie van tweehonderd euro. Deze regeling geldt ook voor verenigingen van eigenaren van koopappartementen, maakte het ministerie bekend. Dan zou je toch denken dat een VvE net als een individuele eigenaar met één formulier subsidie voor maatwerkadvies voor het hele gebouw kan aanvragen. Maar helaas. Dat moeten alle eigenaren individueel doen.

Voor de VvE-besturen betekent dit veel nodeloze rompslomp. Voor de duidelijkheid: VvE-bestuurders zijn over het algemeen goedwillende amateurs die hun vrije tijd geven aan het collectieve belang. Zij moeten al hun leden zo ver krijgen dat ze een formulier invullen. En als ze dan hun subsidie ontvangen, dan moet het bestuur van de VvE dat geld vervolgens zien te incasseren. Extra werk, extra kosten die helemaal niet nodig zijn. VvE Belang onderhandelt hierover met het ministerie en Senter Novem en dat lijkt nu de goede kant op te gaan. Maar waarom heeft het ministerie hierover niet vooraf met de deskundigen uit de VvE-praktijk overlegd? Het ministerie drukt VvE Belang, de belangenorganisatie voor appartementseigenaren, daardoor steeds in de rol van kritikaster van VROM-beleid.

Terug naar uw portemonnee. Voor veel stimuleringsregelingen geldt: op is op. De meeste andere regelingen zijn tijdelijk. Zo tijdelijk dat het de vraag is of VvE’en wel in staat zijn om ervan te profiteren. De eigenaar van een eengezinswoning kan in één avond beslissen of hij ja of nee wil investeren in energiebesparing. Is het ja, dan kan hij direct van alle regelingen profiteren. Zo niet de VvE. Een VvE kan pas investeren in energiebesparing wanneer een meerderheid van de eigenaar-bewoners het daarmee eens is. Dat moet blijken tijdens een algemene ledenvergadering. Het is knap lastig om voldoende eigenaar-bewoners naar de ledenvergadering te lokken. Daarom vergadert een VvE slechts één, hooguit twee keer per jaar.

Zet tien Nederlanders bij elkaar en je hebt tien meningen. Zo is het ook in een VvE-vergadering. Het kost dus wat tijd om mensen die niet willen of niet kunnen investeren in energiebesparing toch over de streep te trekken. Dat lukt niet tijdens één vergadering. Precies dat is een struikelblok voor een VvE om snel tot beslissingen te komen. Daarmee heeft minister Van der Laan voor Wonen, Wijken en Integratie geen rekening gehouden. Ik voorspel dat achteraf zal blijken dat appartementseigenaren het minst van alle regelingen gebruik hebben gemaakt. Waarom vraagt de minister zich niet af hoe hij zijn stimuleringsregelingen het best kan aanbieden?

Een deel van de regelingen is kort voor de zomer aangekondigd en gaat per 1 oktober in. Nog voordat het zover is, uiten deskundigen en politici al zorgen over of de stimuleringsmaatregelen wel werken. Daarom is minister Van der Laan nu al aan het uitzoeken op welke manier hij eigenaren kan dwingen tot energiebesparing. Uiteraard dan zonder subsidies en belastingvoordelen.

VvE Belang, belangenorganisatie van appartementseigenaren, adviseert de leden met nadruk haast te maken met beslissingen over energiebesparing. Straks is het misschien te laat en kosten isolatiemaatregelen heel wat meer. Die tip geeft VvE Belang ook aan u. Gratis.

Fred Schuurs